Androgenetska alopecija

Androgenetska alopecija (Androgenetic alopecia, Male pattern baldness, nasledna ćelavost) je najčešći uzrok gubitka kose. Različit je način opadanja kose kod muškaraca I kod žena. Muškarci najčešće počinju da gube kosu u regiji zalizaka ili temena, a ako se opadanje kose nastavi, neretko se te dve regije I sjedine. Takav izgled kose naziva se “Hipokratova ćelavost” . Kod žena kosa retko opada na ovaj način, već je uglavnom istanjivanje, a zatim I opadanje kose difuzno odn.po celoj površini.

 

Niz različitih faktora uzrokuje opadanje kose, a mnogi od njih su I danas nepoznati. U osnovi je povećana osetljivost na hormone koji se nazivaju androgeni naročito dihidrotestosteron (DHT). Androgenetska alopecija je upravo uzrokovana genetskom osetljivošću folikula dlaka na dejstvo ovog hormona. DHT uzrokuje postepeno skraćenje aktivne faze rasta dlake, njeno istanjenje tzv.miniaturizacija, a konačno I opadanje. Naime, povećana je konverzija testosterona u aktivni androgen – dihidrotestosteron (DHT) u čemu ključnu ulogu ima enzim 5-alfa reduktaza.Transplantacija kose upravo je bazirana na činjenici da su folikuli na zadnjem delu glave (potiljačno-okcipitalna regija, davajuća regija) otporni na dejstvo ovog hormona I nisu predisponirani da opadanju ni po transplantiranju. Kada se dlaka sa ove regije transplantira ona zadržava svoja svojstva, trajna je I nikada ne opada. S druge strane, najveći uticaj dejstva hormona je u folikulima koji imaju specifični enzim (fronto-temporalna regija I teme) I zato dolazi do opadanja kose.

 

androgenetic1Muškarci sa androgenom alopecijom obično imaju povišene vrednosti 5-alfa reduktaze, slobodnih androgena uključujući I DHT, slobodni testosteron, ali niži ukupni testosteron. Mehanizam odredjenih lekova protiv opadanja kose je baziran na blokadi ove konverzije testosterona u DHT. Pored ovih hormona, ulogu u opadanju kose kod muškaraca igra I hormon prolaktin koji može usporiti rast kose.

 

Androgeni hormoni imaju važnu ulogu u razvoju sekundarnih seksualnih karakteristika kod muškaraca počev od puberteta. Jedna od tih karakteristika je I povlačenje prednje linije kose I formiranje zalizaka. Opadanje kose kod muškaraca se najbolje gradira Hamilton-Norwood skalom koja ima sedam stepenova gubitka kose. Sa starenjem, opadanje kose se povećava iz naučno dokazanih razloga kao što su manji nivo testosterona, smanjen nivo DHT, 5 alfa reduktaza I androgeni receptori. Takodje, sa procesom starenja, androgeni hormoni stimulišu rast dlaka na licu, naročito brade, dok utiču na opadanje kose, posebno u regiji zalizaka I temena, fenomen poznat kao “androgeni paradoks”.

 

androgenetic2a

Što se tiče promena u samoj koži glave koje mogu sa starenjem da dovedu do opadanja kose, ima ih nekoliko I vrlo su značajne. Pre svega, dokazano je da je koža glave tanja od kože glave osobe koja ima normalan rast kose, kao da je čitav sloj hipoderma (potkožnog masnog tkiva tanji). Značajno je da je broj stem ćelija jednak kod osoba sa I bez gubitka kose, samo je aktivnost ovih ćelija niža kod osoba sa alopecijom. Dalje, kolagena vlakna se sa starenjem sve više deponuju u dermu (srednji sloj kože). Novonastala fibroza čini derm dosta tvrdim, sa otporom prema zidovima krvnih sudova te posledičnim nedostatkom ishrane folikula. Ovaj nedostatak ishrane je trajan, a na neki način bela dlaka I senilni gubitak kose direktno reflektuju ovaj uzrok. Zato se veruje da će ubuduće terapija stem ćelijama imati značajno mesto u lečenju opadanja kose.

Što se genetskog istraživanja tiče, ono ukazuje da se gen koji uzrokuje opadanje kose nalazi na X hromozomu te se moze naslediti I od oca I od majke, nasuprot usvojenom mišljenju da se nasledjivanje ovog gena prenosi jedino sa majčine strane. Najnovija istraživanja iz 2009.godine iznose nove podatke da postoje geni na hromozomu 3, 7 I 20  koji takodje doprinose opadanju kose.Dalja istrazivanja se sigurno ići u smeru genetskog inzenjeringa kojim će možda moći da se izmene ovi geni.

 

Androgenetska alopecija pogadja I žene I uzrokuje difuzni gubitak kose. Jedna od tipičnih kliničkih slika podseća na jelku, jer na površini ima vrlo malo kose, dok sva kosa koja pada daje neki volumen poput donjih grana na jelki. Opadanje kose kod žena može biti uzrokovano mnogim drugim razlozima (hormonski disbalansi, menopauza, trudnoća I dr.), a kada je androgenetska alopecija u pitanju, obično se gradira Ludwigovom skalom. Detaljna dijagnostika opadanja kose je obavezna kako bi se isključili ostali uzroci opadanja kose I utvrdila adekvatna terapija.

 

dna-300x225Androgenetska alopecija se možda može prevenirati, ukoliko se sa terapijom krene na vreme, a svakako se opadanje kose može usporiti. Danas je dostupno nekoliko značajnih terapija-Minoksidil, Finasterid, laserska terapija ili PRP terapija. Nauka takodje napreduje te uskoro očekujemo vesti iz oblasti kloniranja kose ili značajnijoj ulozi stem ćelija u lečenju opadanja kose. Transplantacija kose I dalje predstavlja jedino sigurno I trajno rešenje opadanja kose I bazirana je na činjenici da davajuća regija (zadnji deo glave) ne sadrži pomenuti enzim 5 alfa reduktazu te ne može dovesti do opadanja kose jednom transplantirane. Prilikom transplantacije kose, može se koristiti I dlaka sa brade Ili tela (najčešće grudnog koša), ukoliko nema dovoljno kose na zadnjem delu glave.

 

Ako se suočavate sa gubitkom kose, važno je na vreme se obratiti lekaru koji će napraviti neophodnu dijagnostiku, kako bi utvrdio uzrok opadanja kose, a potom odredio terapiju ili odlučio da li ste kandidat za transplantaciju kose. Za više informacija, kontaktirajte nas na info@haircenter.rs